Những người bạn quanh tôi

February 18, 2008

Đây là bài viết đã có thêm những tình tiết mà tôi lược bỏ khi gửi đăng báo. Nó có trong phần chú thích bên dưới :
.
.

Những người bạn quanh tôi

Lời tựa : Một mùa xuân mới, tôi cầu chúc cho những người bạn của tôi, những người bạn đã đi cùng tôi một hành trình dài năm năm ở xứ này, những niềm vui mới và cơ hội mới. Em sẽ thanh thản và hạnh phúc. Con phượng hoàng hồi sinh. Sỹ ngố sẽ có được tình yêu và hạnh phúc như mong đợi. Đôi mắt Dũng cận bớt buồn và tình yêu đơm trái. Gia đình bé Hà My sẽ bắt đầu một cuộc sống mới hạnh phúc và may mắn nơi quê nhà.

1. Hè năm ấy (2003), cây cỏ cháy xém

Vậy mà đã thấm thoát gần 5 năm. Tôi đi Pháp. Cùng đi đợt ấy còn có Tú già, Sỹ ngố và Dũng cận. Mỗi người một tâm sự, hoài bão riêng. Không khăn tay lau nước mắt, không có kẻ chạy theo máy bay. Tôi chọn nước Pháp vì muốn gặp một người tôi thương qua internet (1). Ngày ra đi, con đường phía trước mịt mù, nhiều mơ mộng nhưng cũng nhiều trắc trở.

Mảnh đất Grenoble đón bốn anh em trong một chiều hè nóng nực, cây cỏ cháy xém. Một mùa hè mà sau này tôi mới biết là nóng nhất trong vòng hai mươi năm qua. Đây là một thung lũng nằm lọt thỏm giữa ba dãi núi Belldone, Vercos và Chartheuse. Có hai con sông Isère và Drac uốn lượn bao quanh.

Những người bạn đầu tiên …

Cuộc sống của chúng tôi dần ổn định với sự giúp đỡ nhiệt tình của các bạn cả Việt nam và Pháp. Cô thư kí xinh đẹp Constant tuổi mới hai mươi với mái tóc vàng rực rỡ và nụ cười tựa thiên thần là ấn tượng đầu tiên về con gái Pháp. Gia đình Syvilla thân thiện. Rồi bà Tâm (2), một bà lão 82 tuổi, đã cùng song hành với chúng tôi trong những ngày đầu ở đất Grenoble này. Có vẻ hơi kì lạ khi mà người bạn thân thiết đầu tiên của chúng tôi lại là một người phụ nữ đã 82 tuổi, tóc bạc trắng và thỉnh thoảng tự lái xe đưa chúng tôi về tận nhà khi chúng tôi đến thăm. Mỗi tháng một lần, chúng tôi bắt con bus 6015 đến Voireppe thăm bà. Con đường không xa, chỉ khoảng 15km băng qua cánh đồng lúa mì vàng rực rỡ vào mùa hè. Bà ở lầu 8 một toà nhà sơn màu xanh thẫm. Từ balcon có view rất đẹp nhìn về phía đỉnh núi Vercos. Mỗi khi chúng tôi đến, bà đều đi chợ và chuẩn bị đồ ăn từ hôm trước. Ăn xong rồi nghỉ ngơi, nghe cải lương hay nghe bà kể về cuộc đời mình. Tôi rất thích những đĩa hát cải lương to đùng mà bà còn giữ được từ rất lâu, có lẽ là những năm 70-80 và một cái máy hát cổ. Mỗi khi bật máy hát lên, nhìn đĩa quay và nghe những bài hát xưa, những giọng ca trước năm 1975 là tôi như thấy mình đang ở nhà, thật thanh bình.

Đông qua, xuân đến. Tôi gắn bó thân thiết với maison des étudiants hơn. Dũng cận thông minh và chăm chỉ đã có thể nói chuyện bằng tiếng Pháp. Chỉ có tôi là vẫn mù tịt, biết có mỗi « bonjour » và « merci ». Đi đâu làm gì, bốn anh em vẫn thường đi chung và Dũng cận với Tú già luôn là thông dịch viên cho cả nhóm.

2. Năm sau, đôi chim xây tổ ấm

Mùa hè thứ hai ở Grenoble, tôi kết thúc stage ở CEA và phải tìm một hướng đi mới. Tôi chỉ có hai sự lựa chọn lúc đó, hoặc về VN hoặc xin học master bằng tiếng Pháp. Lúc này đây, tôi lăn tăn về sự lựa chọn cách đây một năm của mình. Một nguyên nhân mà tôi muốn qua Pháp là gặp người ấy của tôi. Tôi đã gặp, nhưng cuộc tình này chẳng đi đến đâu cả. Tôi quyết định sẽ ở lại Grenoble học master bằng tiếng Pháp. Một quyết định khó khăn.

Sau một năm, số thẻ Indochine tiêu thụ của Sỹ ngố có thể xếp đầy một ngăn kéo nhỏ. Của Tú già cũng ko kém. Hè này, Tú già và Sỹ ngố về Việt nam chơi. Đây là mùa hè đáng nhớ của Tú già vì « Sơn sang, đôi chim xây tổ ấm ». Quyết định nhanh gọn dứt khoát « cưới thì cưới ngay, không cưới thì thôi » được đưa ra. Chú Tú già phản đối. Nhưng đôi chim muốn xây tổ ấm không đợi được. Chỉ một tháng phải giải quyết bao nhiêu là việc. Đám cưới tưng bừng, giấy tờ ổn thoả. Tú già rời Maison des Etudiants, tìm một cái studio xinh xắn để đón vợ sang. Tuy tôi ít đồng quan điểm với Tú già trong nhiều cuộc tranh luận, nhưng tôi luôn quí anh vì ở anh, tôi thấy hình ảnh một người đàn ông tận tuỵ với gia đình, thương vợ và truyền thống. Tôi sẽ chẳng quên câu nói của anh « rỗi qua nhà anh cafe nhé » – xã giao nhưng thân tình.

Sơn sang, những bữa ăn tối ở nhà Tú già thường xuyên hơn. Sơn hoà nhập với cuộc sống mới rất nhanh. Sơn bảo « anh biết không, em mới sang mà đường phố thuộc làu, thế mà anh Tú ở đây lâu hơn em cũng chẳng thạo bằng ». Tôi thầm nghĩ « anh cũng đâu có biết nhiều hơn». Ngày Sơn mới sang, tôi thực sự rất cảm phục sự hi sinh của Sơn, đôi khi khó hiểu. Sơn bỏ lại Việt nam một công việc tốt, bạn bè và gia đình để sang đây với chồng. Tiếng Pháp không biết. Tôi quen Sơn từ rất lâu rồi, khi còn là sinh viên. Sơn học sau tôi một khoá và nổi tiếng xinh đẹp ở trường. Một lần, thằng bạn thân của tôi xem Sơn dẫn chương trình đã thốt nên « MC có gương mặt thanh tú quá ».

3. Ngày em đến, đôi má hây hây hương thơm nồng nàn, làm si mê bao gã si tình …

Mùa xuân năm ấy, chúng tôi chào đón thêm hai cô gái thông minh xinh đẹp đến từ hai miền Trung và Nam của tổ quốc. Hai cô gái chuyển từ hai thành phố lớn nhất nước Pháp là Paris và Lyon xuống Grenoble làm stage. Phương Anh – con tắc kè hoa – và cũng là “đôi bạn cùng tiến” với Sỹ trong năm học này. Trước khi xuống Grenoble làm stage ở CEA, PAnh đã nổi tiếng trên forum của AEVG với bài thơ “thơ tặng anh”:

Grenoble nhỏ giữa trùng trùng núi núi

Có t
rời xanh tuyết trắng lá vàng thu

Những buổi chiều gió lộng thổi vi vu

Tay trong tay anh cùng em dạo bước”

(PAnh)

Tôi tò mò muốn biết PAnh là ai mà em làm thơ hay vậy, em là ai mà khiến cho forum dậy sóng. Ngày đầu tiên tôi diện kiến em là trong Parc de Nature gần Chavant. Em đến trễ, tôi hồn nhiên cá cược với mọi người « em bị lạc đường ». Dĩ nhiên là tôi thua cuộc. Em đẹp với làn da trắng mịn màng. Em cười, nụ cười giòn tan của một cô gái tự tin. Đó là ấn tượng ban đầu của tôi về tắc kè hoa. Tắc kè hoa thân thiết với Sỹ ngố và Dũng cận hơn vì em hay qua đó ăn uống và đàm đạo. Tôi muốn hiểu em rõ hơn. Ấn tượng ban đầu có thể đúng, có thể sai, nhưng em như con tắc kè hoa, thay đổi màu theo thời tiết. Cũng có thể em không muốn người khác hiểu quá rõ về mình, hoặc tôi là người quá vô tình. Tôi và Dũng cận hay đưa em về sau bữa cơm tối từ nhà Sỹ ngố. Những dịp như vậy, em nhu mì và nói chuyện dễ thương vô cùng.

Tôi với Sỹ ngố học cùng khoá, cùng trường đại học nhưng tôi không biết nhiều về bạn lắm. Hai năm ở Grenoble, chúng tôi có dịp gần gũi hơn và tôi cũng hiểu bạn hơn. Tôi cảm phục bạn về sự tinh tế, hiểu tâm lý người khác. Đặc biệt là khả năng chia sẻ và tạo sự tin tưởng ở người khác. Cũng chỉ hai tháng sau ngày xuất hiện của PAnh, Sỹ ngố thông báo với mọi người «có một em gái cực kì xinh tươi, tính cực hay vừa đến Grenoble. Em sẽ tạo ra một cơn sóng dậy ở đất Grenoble này cho mà xem ». Và quả đúng như vậy thật,

« Ngày em đến đôi mắt long lanh thơ ngây mơ màng

Ngày em đến đôi má hây hây hương thơm nồng nàn

Làm si mê bao gã si tình »

(Từ Huy)

Ngày đầu tôi gặp Em – cô gái có cái tên dễ thương Thanh Loan – trùng tên với cô diễn viên xinh đẹp một thời, tôi không ấn tượng gì nhiều lắm. Em có làn da nâu khoẻ khoắn và khuôn mặt tươi tắn. Theo thời gian, Em gần gũi hơn nhờ giọng nói ngọt ngào của người Đà Nẵng và sự quan tâm ân cần đến mọi người. Em thuê một căn hộ ở gần nhà Sỹ ngố và Dũng cận. Em thường xuyên sang đó ăn trực và tấm tắc khen tài nấu ăn của Sỹ ngố. « Anh biết không », Em hồ hởi kể lại. « Em đến nhà anh Sỹ ăn tối nhé, anh ấy bảo đoán thử xem thịt lợn kho với gì đây ? Em ăn thấy ngon ơi là ngon, nhưng không biết là gì ? » Anh Sỹ bảo : « vỏ dưa hấu đấy ». Thế là hôm sau, Em mua một quả dưa hấu to ơi là to, mang đến. Em hì hục bổ dưa, bỏ hết tất cả ruột đỏ đi chỉ lấy vỏ dưa thôi. Bảo anh Sỹ làm tiếp để ăn. Thế mà cuối cùng thì anh ấy cứ bỏ dở ở đấy cả tuần, ko nấu gì cả. Tôi nhủ thầm « đấy là em vẫn chưa được nếm món giả cầy của anh ấy nấu đấy. Ăn rồi, khéo em mê tít anh ấy luôn ».

Ba cô gái từ ba miền của tổ quốc, đã bước vào cuộc sống của chúng tôi bên Grenoble này như vậy đấy. Mỗi cô gái một tính cách, một vẻ đẹp riêng. Sơn mang nhiều nét tính cách của một cô gái Hà nội, cô gái của gia đình. Tắc kè hoa và Em trẻ trung, hiện đại. Ba cô gái như ba loại bột hồ khác nhau gắn kết khối chúng tôi lại. Bốn chàng trai ngày xưa giờ cũng đã khác nhiều. Những buổi café cạnh place St Andrey mà mỗi lần đến đó trời đều đổ mưa được thay bằng quán kem Heigen Daz ở Place Grenette.

Những buổi tụ tập ăn uống cũng nhiều hơn, thường xuyên hơn và tươm tất hơn.

Hà My, niềm vui của ba mẹ và cô chú

Một năm nữa lại trôi đi. Tình cảm anh em nơi đất khách đã đậm đà sâu sắc hơn. Sỹ ngố trở thành điểm tựa vững chắc về tinh thần cho các em gái nhưng vẫn không quên nhiệm vụ nơi quê nhà. Người ấy của Sỹ giờ giờ cũng sắp học xong, đẹp hơn xưa nhiều. Dũng cận với nụ cười chúm chím và ánh nhìn trìu mến tha thiết đã làm say đắm nhiều cô gái tại Grenoble. Một sự quan tâm lo lắng, sự thấu hiểu nơi đôi mắt ấy mỗi khi anh nhìn ai. Loan kể lại « anh biết không, sẽ chẳng bao giờ em quên sự quan tâm của anh Dũng đâu. Lần đấy, em ốm. Anh Dũng thấy weekend mà em lại ở Grenoble nên gọi điện thoại hỏi thăm. Em rất mệt nhưng khi nghe anh ấy lè nhè « Cô em tôi đang ở đâu rồi, sao vậy ? » mà cảm động rơi nước mắt. « Qua anh ăn cơm nhé ». Thế là dù mệt mấy em cũng qua đó ăn ». Rồi một tay Dũng cận giúp Ly hoà nhập với cuộc sống mới ở Grenoble, một tay giúp Vân vượt qua kì thi master vất vả. Thế mà Dũng cận vẫn còn tay nữa an ủi tắc kè hoa mỗi khi em có chuyện buồn.

Năm nay, Sơn vất vả hơn năm trước rất nhiều, vừa phải chuẩn bị sinh nở vừa phải hoàn thành chương trình master. Tôi cảm phục sự chăm chỉ của Sơn cũng như những gì Tú già giúp vợ mình trong quá trình học. Bởi tôi biết ngôn ngữ luôn là một trở ngại vô cùng lớn. Hà My sinh ra vào giữa mùa đông tuyết trắng ở Grenoble, rồi được bố mẹ đặt cho cái tên Pháp Amie thật đáng yêu. Những khó khăn bộn bề ban đầu rồi cũng qua đi. Hà My lớn lên trong sự quan tâm của mọi người. Rồi Hà My biết bò, biết đi, bập bẹ nói. Chưa bao giờ tôi thấy một em bé bé xíu mà đã có được tính tự lập cao đến vậy. Bé xíu nhưng Hà My đã rất xinh đẹp và được các chú gọi yêu là «Hoa hậu bỉm».

Hà My có thể hiểu và nói được hai thứ tiếng Việt và Pháp. Sau này Hà My có thể quên không còn nhớ nữa. Nhưng chú sẽ kể lại cho Hà My nghe rằng, ngày đó cô PAnh thương Hà My lắm và thường xuyên qua chơi với cháu. Rồi chú vẫn nhớ « à boire », « encore » là những từ cháu rất thích dùng và nói rất sõi. Hà My còn không phát âm được âm « h » giống người Pháp và khi nói « hoa » thì chỉ còn « oa » thôi.

4. Năm ngoái, những nỗi buồn rồi cũng qua đi

Năm ngoái, cuộc sống của tôi vẫn bình lặng. Những mảnh tình ngắn ngủi rồi cũng đi vào quên lãng. Một buổi tối, trong quán Đậu, Em khóc. Tôi vụng về không biết an ủi thế nào. Một cái khăn giấy để Em lau nước mắt mà tôi lúng túng không biết đưa cho Em. « Anh có hiểu không ? Mẹ và em gái em rất quan trọng với Em.
Em nhớ mẹ vô cùng
». Tôi hiểu. Với em, gia đình là tất cả.

Rồi Dũng cận chịu sự mất mát lớn nhất trong đời. Nhìn vẻ mặt vô cảm trống rỗng của bạn, tôi biết bạn vẫn chưa thể tin được đó là sự thật. Một cú sốc lớn. Khi nhìn Em và Cận chịu đau khổ, tôi cũng buồn. Sự đồng cảm mà tôi ko thể nói thành lời nhưng tôi cảm nhận được. Tôi cũng ko biết cách nào để thể hiện cảm xúc của mình, đôi khi chỉ biết đứng lặng lẽ nhìn những người bạn quanh tôi chịu đau khổ. Quan tâm và chia sẻ phải học mới biết.

Đầu năm, tắc kè hoa má ửng hồng trổ tài nội trợ để chuẩn bị đón Noel cho mọi người. Tắc kè hoa rạng rỡ bên cạnh người ấy trong chiếc áo thun xanh đồng màu, đôi mắt tươi vui. Đùi cừu nướng và cái gateau « thanh củi » thật ngon. Cuối năm, tôi thấy em buồn. Tắc kè hoa bảo « đây là năm đen đủi của em, mong cho nó chóng qua ». Tắc kè hoa vẫn viết những dòng tâm sự của em, của những người bạn quanh em mà đôi khi tôi không biết đâu là tâm sự thật của em nữa. Có lần tắc kè hoa bảo « Những dòng tâm sự ấy, một phần là em nhưng cũng không phải là em ».

Bà Tâm không còn ở trong căn hộ trên tầng 8 tại Voireppe nữa. Bà bị bệnh Alzheizmer – mất trí nhớ. Sau một lần để quên cái chảo trên bếp, suýt gây ra hoả hoạn cho cả toà nhà mà bà không hề biết. Con trai bà đã gửi bà đến trại dưỡng lão ở Toulouse – dù bà không muốn. Đó có thể là giải pháp tốt cho bà. Ở đó bà không cô đơn và có người chăm sóc khi cần.

Tuy nhiên, năm ngoái chúng tôi lại có thêm những người bạn mới Chi, Ly, Vân, Minh ở ChateauRoux. Những người bạn mới trẻ trung tuổi mới 20 thổi một làn gió mát vào cuộc sống tại Grenoble này.

5. Năm nay, xuân lại về

Một mùa xuân mới lại đến. Một năm mới lại bắt đầu.

Tôi như một chú ngựa hoang lang thang dạo chơi trong cuộc đời này. Cuộc đời với tôi như một hành trình và quê hương Việt nam có mẹ tôi ở đó sẽ là điểm dừng cuối cùng (3). Nếu với Em « Love is all I need » thì với tôi, những vùng đất mới, những con người mới và những tình cảm mới là những gì tôi cần. Em bảo «tết năm nay Em sẽ làm hết mình, tham gia hết mình để rồi tết năm sau Em về với mẹ ». Tắc kè hoa cũng tham gia nhiệt tình chào đón một mùa xuân mới và háo hức tiễn một năm đen đủi ra đi, « từ đống tro tàn, con phượng hoàng đang hồi sinh».

Giờ đây, tiết trời ở Việt nam sắp vào xuân, cái lạnh lẽo của mùa đông qua đi nhường chỗ cho những cơn mưa xuân và trồi non sắp nhú. Còn ở Grenoble này, vẫn là giữa đông, trời lạnh và tuyết phủ trắng trên đỉnh núi. Nhưng nơi đây đã ươm mầm và kết trái tình nghĩa anh em. Dù sau này có còn được ở gần nhau hay không, thì những kỉ niệm nơi đây sẽ còn mãi, sẽ là sợi dây vô hình gắn kết chúng tôi lại với nhau. Những người bạn của tôi ơi, những người bạn đã gắn bó với tôi trong suốt gần 5 năm ở mảnh đất Grenoble này. Thời gian cứ trôi, và tình thương yêu cứ đầy lên mãi (4). Grenoble dù có thân thương đến mấy cũng ko phải là quê hương. Chúng tôi từ mọi miền của Việt nam qua đây, gặp gỡ rồi thân thiết. Sẽ có ngày chúng tôi trở về nơi chúng tôi đã ra đi.

Một thời tuổi trẻ chẳng thể quên.

Hết.

24.01.2008

.
.

(1) Mùa hè a’y, tôi lưỡng lự giữa việc chọn đi Pháp hay Singapour. Ngày ấy, nếu sang Singapour thì tôi sẽ làm PhD luôn, nhưng nếu tôi chọn sang Pháp thì chỉ là anh đi làm stage, và tấm bằng master cũng ko có. Ngày ấy tôi một từ tiếng Pháp ko biết, mà ở Singapour lại học bằng tiếng Anh. Ai cũng nghĩ rằng tôi sẽ chọn Singapour vì sự so sánh quá khập khiễng. Nhưng rồi tôi đã làm điều mình nghĩ và điều mình mong muốn. Một phần vì tôi muốn sang một môi trường hoàn toàn mới, một nền văn hoá khác. Nhưng một phần sâu sa hơn là tôi muốn đi gặp một người mà ngày ấy tôi thương qua internet. Người ấy ở một nước Châu âu nên nếu tôi sang Pháp thì cơ hội gặp mặt người đó sẽ cao hơn.
.
(2) Nhìn những tấm hình bà Tâm còn giữ lại, thì ngày trẻ bà là một người con gái rất đẹp. Quê ở Lạng Sơn. Từ bé bà đã được bà ngoại dậy ra chợ buôn bán, phải va chạm với nhiều người nên bà rất tháo vát. Rồi bà lấy chồng khi còn rất trẻ. Bà không biết chắc chắn nhưng bà nghĩ chồng bà theo cách mệnh. Vì ông thường bỏ người vợ trẻ ở nhà một mình và đi đâu đó lâu ngày mới về. Bà ko biết ông đi đâu, bà hỏi ông cũng ko trả lời. Chỉ biết là mỗi đợt ông về, chỉ được một hai ngày thôi rồi lại đi, nhưng mà chín tháng sau bà lại sinh con. Ba lần chồng về thì ba đứa con ra đời. Một mình vất vả nuôi ba đứa nhưng bà luôn tâm niệm một điều « trời thương cho nhiều con, đó là phú quí ». Năm 1945, Pháp bị đuổi, việt minh lên cầm quyền. Tình hình hỗn loạn. Lúc này, bà là gái đã có chồng và 3 con nhỏ. Nhưng vẻ đẹp mặn mà của bà vẫn khiến bao anh lính Pháp điêu đứng. Trong đó có chồng bà sau này. Ông Savoir say bà và theo bà bao năm nhưng bà ko màng đến. Nhưng lúc này, khi mà chiến tranh hỗn loạn. Thương cho thân bà thì ít, thương cho ba đứa con nhỏ thì nhiều. Chồng thì đi biệt tích ko biết ngày nào về. Bà quyết định phải ra đi, vì tương lai của lũ trẻ. Bà đồng ý cưới ông Savoir và đi qua Pháp ngay sau đó. Chỉ với $20 trong tay. Bây giờ, con cái đã lớn và có cuộc sống riêng. Bà Tâm ở một mình trong căn nhà rộng rãi ở Voireppe, là địa điểm mà bốn anh em tôi thường tụ tập ăn uống.

.
(3)
Lời ca cua TCS, doi khi nghe buon da diet :

« Bao nhiêu năm rồi con mãi ra đi

Đi đâu loanh quanh cho đời mỏi mệt »

.

(4) Nơi tôi đến

Đất lạ hóa quê hương

Tình thương hòa quện

Tình anh em thắm thiết

Bao bọc, giúp đỡ lẫn nhau

Như dưới một mái nhà

.

Dù bốn phương trời xa,

Dù nắng mưa gió bão

Ta vẫn hướng về nhau

Như một thủa nào

Thủa của ước mơ,

Của thời tuổi trẻ.

2 Responses to “Những người bạn quanh tôi”

  1. Cun Chut Cun said

    So touched🙂

  2. nguyentpyc said

    😉

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: