Lich su – cai nhin nao?

July 3, 2007

Chưa bao giờ mình ngồi tranh luận về lịch sử với bất kì ai, vì tự nhận biết là mình chưa bao giờ ngồi đọc cẩn thận, chi tiết và có hệ thống lịch sử VN cả. Tối nay, cùng với em Loan, em Hà và Châu, lần đầu tiên mình ngồi ti toe một chút về lịch sử. Cũng thấy vui, và làm mình suy nghĩ một chút sau đó khi về nhà. Có mấy điểm sau mình thấy cần làm rõ:


1. Lịch sử là những sự kiện đã xẩy ra trong quá khứ, có hai trường phái xem xét lịch sử cùng tồn tại hiện nay: (1) cho rằng cần hiểu lịch sử trong bối cảnh của nó, thời điểm đó chứ đừng có dùng nhãn quan của thời nay mà ngồi phán xét. Chính vì thế, trường phái này phải có xu hướng tìm được càng nhiều tư liệu thông tin càng tốt, và luôn cho sự việc xảy ra trong lịch sử như vậy là có nguyên nhân xyz nào đó để chứng minh cho hành động trong lịch sử, lựa chọn trong lịch sử. Và họ thường cho rằng lịch sử là như thế vì nó như thế. Hết. (2) trường phái thứ hai thì cho rằng: lịch sử hoàn toàn có thể xảy ra khác đi, có thể lựa chọn khác đi lắm chứ, nhưng mà tại thời điểm cụ thể trong lịch sử thì người xưa đã chọn như vậy, quyết định làm như vậy. Và ta hoàn toàn có thể dùng nhãn quan bây giờ để đánh giá sự kiện lịch sử ngày xưa. Trường phái này đặc biệt có ích nếu như chúng ta ko có đủ tư liệu, ko có đủ dẫn chứng trong lịch sử. Hay bản thân nhiều tài liệu sử cũng ko hẳn đã đúng đắn, có sai lệch và viết theo ý chủ quan của người chép sử. Vậy thì đọc sử cũng phải biết dùng nhãn quan của người khách quan mà phán xét.


2. Lịch sử VN thế nào? Có nhiều điểm còn chưa rõ ràng vì ko có tài liệu. Cách dậy sử ở VN ra sao? Rất propagande và có kiểm duyệt theo định hướng. Học gì? Học bao nhiêu phần trăm? Học theo trường phái nào? Là do chính quyền quyết định.
Hãy thừ làm một cái so sánh nhỏ: các bạn ở Pháp hãy ra hiệu sách (ngay ở Grand rue bên cạnh Grenette thôi) để đọc sách giáo khoa cấp II và III (hay lycée và college) xem sao? Xem họ dậy cái gì? Nội dung thế nào? Hình ảnh ra sao? Rồi về đọc lại sách giáo khoa cấp II,III của VN xem như thế nào để biết được sự khác nhau của hai nước, hai nền giáo dục.
Ngày xưa, mình nhớ là dân VN hay bảo: học xong toán với lý cấp III thì sang Pháp học toán lý cấp đại học nhàn lắm, vì trình độ hết bac bên đó chỉ dạng lớp 11 là cùng. Đại học năm 1 thì bằng lớp 12. Học nhàn lắm. Cái này ko hẳn là sai. Có phần đúng ấy chứ. Nhưng mà sau đó, toán lý năm 2,3,4,5 của Pháp thì cực gấp nhiều lần toán lý cấp đại học VN. Va quan trọng hơn nưa, tại sao ta chỉ so sánh toán lý thôi. Mà ko so sánh sử, địa, sinh học, văn học, etc xem sao. Nếu ta so sánh thì sợ là sự khập khiễng lớn quá. Và đó cũng là một lời giải thích cho việc tại sao nền giáo dục cấp phổ thông trong nước học nhiều hoá ra lại ít, tưởng biết nhiều hoá ra lại chả biết gì.


3. Ging như Châu nói, lch s chính thng trong sách giáo khoa chưa chc nhiu và đ. Nhưng phi đc thêm sách khác, tài liu khác na ch. , cũng đúng, nhưng mà sách hay truyn gì mà đã được xuất bản ở VN đều đã qua kiểm duyệt và được phép. Vậy thì liệu có nhiều tư tưởng, nhiều luồng nhận định/phân tích đánh giá được ko?

4. Vai trò của Bác Hồ thế nào? Xin miễn bàn luận nhiều ở đây. Nhưng quan điểm của mình là: nên đánh giá và đặt sự nghiệp/tài năng/đóng góp của một con người hay một nhân vật lịch sử nào đó cho đúng vị trí và level của họ. Đừng có đặt họ quá cao cũng như hạ ai xuống thấp. Một điều nữa, “danh chính thì ngôn sẽ thuận” và “sai một li đi một dặm” đó, cho nên cái gì ko đúng và sai sự thật nên hạn chế bớt đi, kẻo rồi có lúc muốn quay lại thì bến bờ đã xa lắc rồi.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: